رایگاه

تارنمای دیدمان و اندیشه؛ یادداشت‌های محمدجواد اخوان

رایگاه

تارنمای دیدمان و اندیشه؛ یادداشت‌های محمدجواد اخوان

رایگاه

«فبشر عبادالذین یستمعون القول فیتبعون احسنه»

آن چه می نویسم احتمالا دیدگاه و نظر من است، اما نام تارنمای خود را «رایگاه» نهادم تا مکانی باشد جهت اقتراح و تضارب آرا و خوانندگان محترم خود بیاندیشند و برترین را برگزینند!

کانال من در شبکه اجتماعی تلگرام
https://telegram.me/mjakhavan

طبقه بندی موضوعی
بایگانی

۳۵ مطلب با موضوع «اندیشه» ثبت شده است

جای خالی نسل سومی‌ها

تحقق آرمان‌های بزرگ نیازمند عزم راسخ و تلاش خستگی ناپذیر در زمانی طولانی مدت است. روشن است که اهداف بزرگ به راحتی و در کوتاه مدت تحقق نمی‌یابند. نیل به آرمان‌ها، خصوصاً در ابعاد ملی و جهانی گاه به گذشت ده‌ها سال و پا به کار بودن نسل‌های متمادی وابسته است. انقلاب اسلامی ایران، صرفاً یک دگرگونی در نظام سیاسی این کشور، نبود بلکه آرمان‌های عمیقی را دنبال کرده و می‌کند که برخی از آن‌ها نیازمند عزم خستگی ناپذیر چند نسل است.

 اکنون و در دهه چهارم انقلاب اسلامی، می‌توان با ارائه یک تحلیل نسلی به واکاوی نقش و جایگاه هر یک از نسل‌های فعال در این عرصه پرداخت.

۰ نظر موافقین ۰ مخالفین ۰ ۲۴ بهمن ۹۲ ، ۰۰:۰۳
محمدجواد اخوان

جستارهایی از ساخت درونی قدرت در اندیشه اسلامی

توجه به پیشرفت‌های اقتصادی و آنچه در ادبیات رایج علمی امروز توسعه خوانده می‌شود، یکی از مهم‌ترین حوزه‌های مباحث محافل دانشگاهی، مدیریتی و بین‌المللی به شمار می‌رود. در عین وجود رویکردهای مختلف -که بعضاً ناشی از گفتمان‌های معرفتی گوناگون به علوم انسانی نیز هست- سبب شده تا الگوهای گوناگون و بعضاً متناقضی در شیوه‌ی پیشنهادی اندیشمندان در خصوص پیشرفت ارائه گردد. در کشور ما نیز اثرات و پیامدهای این رویکردهای مختلف بر مدل‌های پیشنهادی صاحب‌نظران سایه انداخته است. از همین رهگذر از جمله دیدگاه‌هایی که منبعث از گفتمان معرفتی اسلام و انقلاب اسلامی است، ساخت اقتدار درون‌زا و پیشرفت متکی به داخل است که چندی است مطرح گردیده، اما ریشه در ادبیات و مفاهیم معرفتی اسلامی دارد. از آنجایی که مبنای طرح این نظریه، گفتمان دینی و اسلامی بوده، لازم است در همین چارچوب و متکی به مبانی ان مورد تجزیه و تحلیل قرار گیرد که در این مقاله کوشیده خواهدشد تا ابعاد مفهومی، ضرورت‌ها، بایسته و پیامدهای ساخت اقتدار درونی مورد بررسی قرار گیرد.

۰ نظر موافقین ۰ مخالفین ۰ ۱۱ دی ۹۲ ، ۱۳:۱۵
محمدجواد اخوان

واکاوی استکبار ستیزی در معارف دینی

رهبر معظم انقلاب اسلامی، در دیدار اخیر با بسیجیان، با اشاره به تقابل راهبردی نظام اسلامی با نظام سلطه، به مبانی استکبارستیزی در معارف دینی پرداخته و فرمودند: «آنچه نقطهى مقابل نظام اسلامى است، استکبار است. جهتگیرى خصومت‌هاى نظام اسلامى با نظام استکبار است؛ ما با استکبار مخالفیم، ما با استکبار مبارزه می‌کنیم. استکبار یک واژهى قرآنى است که در قرآن دربارهى امثال فرعون و گروههاى بدخواه و معارض حق و حقیقت به کار رفته است. استکبار در گذشته هم بوده است، تا امروز هم وجود دارد. استخوانبندى استکبار در همهى دورهها یکى است؛ البته شیوهها و خصوصیات و روش‌ها در هر زمانى تفاوت می‌کند. امروز هم نظام استکبارى وجود دارد؛ رأس استکبار هم در دنیا، دولت ایالات متحدهى آمریکاست. استکبار را باید بشناسیم، خصوصیات استکبار را باید بدانیم، عملکرد و جهتگیرىِ استکبار را باید بدانیم تا بتوانیم خردمندانه رفتار خودمان را در مقابل او تنظیم کنیم. ما با برخورد غیرخردمندانه در همهى عرصهها مخالفیم؛ ما معتقدیم در همهى عرصهها، در همهى برنامهریزىها، در همهى جهتگیرىهاى جمعى و فردى باید با درایت و حکمت عمل کرد. اگر صحنه را نشناسیم، اگر دوست را نشناسیم، دشمن را نشناسیم، اگر امروز نظام سلطه را نشناسیم، استکبار را نشناسیم، چطور می‌توانیم با حکمت و درایت حرکت کنیم؟ چطور می‌توانیم درست برنامهریزى کنیم؟ لذا باید بشناسیم.»[1] در این یادداشت کوشیده خواهد شد تا در تبیین بیان معظم­له به صورتی گذرا نیم‌­نگاهی به مفهوم استکبار و استکبارستیزی در معارف دینی پرداخته شود.

۰ نظر موافقین ۱ مخالفین ۰ ۰۳ آذر ۹۲ ، ۲۱:۵۳
محمدجواد اخوان

انکار ولایت سیاسی امیرالمؤمنین در تنها کشور پیروِ اهل بیت!

وقتی خط فکری پدرمعنوی گروهک تروریستی از سرمقاله روزنامه اصلاح طلب سر درمیاورد.

روزنامه بهار در سر مقاله روز چهارشنبه خود به قلم علی‌اصغر غروی (از عناصر نهضت آزادی و فرزند محمدجواد غروی اصفهانی) با عنوان «امام؛ پیشوای سیاسی یا الگوی ایمانی؟» مدعی گردید که «جزو وظایف رسولان الهی، از جمله پیامبر اسلام، تعیین جانشین یا خلیفه، که اصطلاحا نصب می‌گویند، برای تشکیل حکومت و اداره امور دنیای مردم نبوده است. پیامبران و به‌ویژه پیامبر اعظم برای رهایی بشر از همه قیود و بندهای جهل و بردگی و اسارت مبعوث شده‌اند (اعراف 157). نصب یا تعیین، در خود، مفهوم سلب آزادی و نوعی از بندگی و بردگی را دارد. از این‌رو ناقض هدف بعثت رسول اسلام، مذکور در آیه 157 اعراف است. بر این پایه حتما رسول اسلام خود ناقض پیامی که آورده است نمی‌شود./ پس پیام غدیر از سوی رسول آزادی و رهایی و عدل، معرفی ولی و امام مردم است تا قیام قیامت، نه تعیین و نصب حاکم سیاسی برای مدتی کوتاه.»

۰ نظر موافقین ۱ مخالفین ۰ ۰۴ آبان ۹۲ ، ۰۹:۳۵
محمدجواد اخوان

تبیین بیانات مقام معظم رهبری در دیدار دانشجویان

نسبت تکلیف و نتیجه در مکتب سیاسی اسلام

تکلیف‌گرایی و عمل به تکلیف یکی از محوری‌ترین ابعاد رفتار فردی و اجتماعی معتقدان به یک آیین است و در این میان، در اندیشه‌ی اسلامی نیز با توجه به چارچوب تربیتی دین مبین اسلام، به این مسئله توجه ویژه‌ای شده است.

۰ نظر موافقین ۰ مخالفین ۰ ۱۴ مرداد ۹۲ ، ۱۷:۲۴
محمدجواد اخوان

رهیافتهای راهبردی در تحلیل حماسه بصیرت

با گذشت 2 سال از رویداد تاریخی و اثرگذار 9 دی ماه 1388 تحلیل های گوناگونی از سوی دوستان و دشمنان انقلاب اسلامی در چرایی و چیستی این حادثه مهم ارائه شده است. به نظر می رسد عمده این تحلیل ها گرچه متناسب با لحن و دیدگاه گوینده و ارائه کننده آن از زاویه ای خاص به 9دی نگاه کرده اند و در پی آن به دنبال اثبات مدعا و مقصود خویش پرداخته اند اما از جهاتی نیز مبتلا به «شعارزدگی» نیز شده اند. چه آنان که با کینه از انقلاب اسلامی و ارزش های آن، در پی کم رنگ کردن اثرات این رویداد تاریخی بوده اند و چه خودی هایی که قصد بزرگداشت آن، با افراط در ظاهر بینی به تحدید آن روی آورده اند.

انتقاد به حق رهبر معظم انقلاب در دیدار اخیر با مسئولان ستاد بزرگداشت 9 دی در اکتفای برخی به جنبه های شعاری در بزرگداشت 9 دی نیز در خور توجه است. موضوعی که تلاش خواهد گردید در اثنای همین یادداشت به زوایایی از آن پرداخته شود.

۰ نظر موافقین ۰ مخالفین ۰ ۰۹ دی ۹۰ ، ۱۲:۱۵
محمدجواد اخوان

مبدأ تحولات؛ منشأ استقلال

دانشگاه و جنبش دانشجویی در اندیشه امام (ره)

جنبش دانشجویی متشکل از دانشجویان فعال و کوشا در جهت تحقق آرمانهاست. در نگاه و اندیشه امام ره) نیز دانشجو دانشگاه مقام والای دارد. امام (ره) از دانشجو انتظار دارند که ادامه دهنده راه سعادتمند انبیا الهی باشند:

«شما جوانان دانشجو و جوانان عزیزى که از هر جا آمده‏اید، امید این ملت هستید که باید این راهى را که فرا راه شما گذاشته شده است به آخر برسانید. و این نهضتى را که در راه او آن همه جانفشانى شده است، ادامه بدهید. و این صراط مستقیمى را که انبیا جلو راه بشر گذاشتند و نبى اکرم آخرین انبیا و اشرف همه، آن راه را جلو مردم گذاشتند، و مردم را دعوت به این صراط مستقیم کردند و هدایت کردند به راه انسانیت و خروج از همه انحاى کفر و الحاد و خروج از همه ظلمات به نور مطلق، باید شما جوانها همان راه را ادامه دهید تا اینکه پیرو رسول اکرم و در مکتب حضرت صادق پیروانى‏شایسته باشید[1]

دانشگاه نیز در منظر حضرت امام ره) جایگاهی اساسی و مبنایی در کشور دارد. این مسئله تا بدان حد است که ایشان اصلاح و افساد یک کشور را وابسته به دانشگاه می داند:

«دانشگاه یک کشورى اگر اصلاح بشود آن کشور اصلاح مى‏شود؛ براى اینکه آنکه در رأس امور اجرایى یا تقنین یا قضاوت یا اینطور چیزها واقع مى‏شود دانشگاهیها هستند و روحانیین و با اصلاح این دانشگاه امور کشور اصلاح مى‏شود و با انحراف دانشگاه، کشور منحرف مى‏شود. حتى اگر یک استاد منحرف باشد ممکن است که اثرش براى یک کشور اثر چشمگیر باشد؛ براى اینکه یک استاد منحرف ممکن است که جمعى از جوانها را منحرف کند و آنها هم همین‏طور در دراز مدت، یک وقت یک غائله بزرگ برپا بشود[2]

۰ نظر موافقین ۰ مخالفین ۰ ۳۱ شهریور ۸۹ ، ۱۵:۲۳
محمدجواد اخوان


5 گام تا تحقق تمدن جهانی اسلام (گام چهارم)

جامعه ایمانی؛ کشور اسلامی

اشاره: در شماره های پیشین با تبیین مراحل پنج گانه تحقق تمدن جهانی اسلامی به بررسی و تبیین مراحل اول، دوم و سوم آن یعنی «انقلاب اسلامی» و «حکومت اسلامی» و «دولت اسلامی» پرداختیم. همان گونه که وعده نموده بودیم در این قسمت از مقاله چهارمین بخش از این مراحل – تشکیل «جامعه و کشور اسلامی»- را مورد بررسی قرار می دهیم.

۱ نظر موافقین ۰ مخالفین ۰ ۰۸ دی ۸۷ ، ۱۱:۰۵
محمدجواد اخوان

5 گام تا تحقق تمدن جهانی اسلام (قسمت سوم)

رهیافتی در پی ریزی دولت اسلامی

در شماره های پیشین با تبیین مراحل پنج گانه تحقق تمدن جهانی اسلامی به بررسی و تبیین مراحل اول و دوم آن یعنی «انقلاب اسلامی» و «حکومت اسلامی» پرداختیم. همان گونه که وعده نموده بودیم در این قسمت از مقاله سومین بخش از این مراحل – تشکیل «دولت اسلامی» را مورد بررسی قرار می دهیم.

۰ نظر موافقین ۰ مخالفین ۰ ۱۵ آذر ۸۷ ، ۱۵:۱۷
محمدجواد اخوان

 

 سروش کیست؟

تحصیل در حوزه هاى علمیه براى آشنایى با مبانى فقه و اصول و فلسفه اسلامى

وى در حال حاضر در آمریکا به تدریس در خصوص ادبیات عرفانى ایران و عرفان شناسى مشغول است.

برخى از آثار تألیفى او عبارتنداز: نهاد ناآرام جهان، قصه ارباب معرفت، قبض و بسط تئوریک شریعت، تفرج صنع، رازدانى ، روشنفکرى و دیندارى ، حدیث بندگى و دلبردگى و... و تصحیح مثنوى معنوى مولوى

۰ نظر موافقین ۰ مخالفین ۰ ۲۴ تیر ۸۶ ، ۱۱:۰۰
محمدجواد اخوان